Techlosure 
Earth System Science Data dergisinde yayımlanan uluslararası konsorsiyum çalışması, insan faaliyetlerinin gezegenin enerji dengesini bozarak küresel ısınmayı 2025 itibarıyla 1,37°C seviyesine çıkardığını ortaya koydu. Bu artış, sanayi devriminden bu yana kaydedilen en yüksek hızlardan biri olarak değerlendiriliyor. Araştırmacılar, özellikle enerji üretimi, ulaşım ve tarım sektörlerinin küresel ısınmaya en büyük katkıyı sağladığını belirtiyor.
SERA GAZI EMİSYONLARINDA REKOR
2024 yılında küresel sera gazı emisyonları 56,8 milyar metrik tona ulaştı. Bu miktarın yaklaşık dörtte üçü doğrudan fosil yakıt kullanımından kaynaklandı. Kömür, petrol ve doğal gazın yoğun tüketimi, atmosferde karbondioksit ve metan birikimini hızlandırdı. Uzmanlar, bu seviyelerin Paris Anlaşması hedefleriyle bağdaşmadığını ve mevcut politikaların yetersiz kaldığını vurguluyor.
1,5°C EŞİĞİ HIZLA YAKLAŞIYOR
Mevcut emisyon seviyeleri devam ederse, 130 milyar metrik tonluk kalan karbon bütçesi 2030’dan önce tükenecek. Bu da 1,5°C sınırının aşılmasının artık kaçınılmaz olduğunu gösteriyor. Bilim insanları, bu eşiğin aşılmasıyla birlikte aşırı sıcak dalgaları, kuraklıklar ve sel felaketlerinin daha sık ve şiddetli yaşanacağını öngörüyor.
ENERJİ DENGESİZLİĞİ VE ISI BİRİKİMİ
Dünya’nın aldığı ve yaydığı radyasyon arasındaki fark, iklim sisteminde rekor düzeyde ısı birikimine yol açıyor. Bu durum kıtalar, okyanuslar ve buzullar üzerinde doğrudan etkiler yaratıyor. Okyanusların daha fazla ısı depolaması, tropikal siklonların güçlenmesine ve ekosistemlerin bozulmasına neden oluyor.
DENİZ SEVİYESİ YÜKSELİYOR
Okyanusların ısınması ve buzulların erimesiyle birlikte deniz seviyesi 2025’te 23 cm ile yeni bir rekor kırdı. Yıllık yükselme hızı 3,7 mm’ye ulaştı. Bu yükseliş, kıyı şehirlerinde sel riskini artırırken, ada ülkeleri için varoluşsal bir tehdit oluşturuyor.
DENİZEL SICAKLIK DALGALARI ÜÇ KAT ARTTI
1991’den 2025’e kadar denizel sıcak dalgalarının sayısı 3,3 kat artış gösterdi. 2025 yılı tek başına 65 sıcak dalga günüyle kayıtlara geçti. Bu dalgalar, mercan resiflerinin kitlesel beyazlamasına, balık stoklarının azalmasına ve deniz ekosistemlerinin çökmesine yol açıyor.
ACİL EYLEM ÇAĞRISI
Uzmanlar, bu kritik on yılda karbonsuzlaşma çabalarının hızla artırılması gerektiğini vurguluyor. Yenilenebilir enerji yatırımlarının genişletilmesi, enerji verimliliğinin artırılması ve karbon yakalama teknolojilerinin yaygınlaştırılması öneriliyor. Aksi takdirde sağlık, gıda güvenliği, sosyo-ekonomik dengeler ve biyolojik çeşitlilik üzerindeki riskler keskin biçimde artacak.
About the Author
