Massachusetts Amherst Üniversitesi araştırmacıları, önümüzdeki on yıl içinde astronomların bir kara deliğin son patlamasına tanık olma olasılığının yüzde 90 olduğunu açıkladı. Uzun süredir bu tür patlamaların çok nadir olduğu; gözlemlenebilir bir olayı yaklaşık 100 bin yılda bir gerçekleştiği varsayılıyordu, ancak yeni analiz bunların her 10 yılda bir tespit edilebileceğini öne sürüyor.
HAWKING RADYASYONU VE PRİMORDİYAL KARA DELİKLER
1974’te Stephen Hawking tarafından öne sürülen teori kara deliklerin kuantum etkileriyle parçacık yaydığını ve kütle kaybederek sonunda buharlaştığını; son evrede süpernova benzeri bir patlama beklenebileceğini söylüyor. UMass Amherst ekibinin modellemesi, asteroit büyüklüğündeki primordiyal kara deliklerin (PBH) klasik kara deliklerden farklı olarak çok daha kısa ömürlü olabileceğini gösteriyor. Araştırmacılar ayrıca “karanlık elektron” adı verilen varsayımsal bir parçacık aracılığıyla PBH’ların geçici olarak stabilize olmuş olabileceğini ve bu yüzden günümüze kadar yok olmamış olabileceklerini öne sürüyor.
BİLİME ETKİSİ
Bir kara deliğin son patlamasının gözlemlenmesi, evrendeki temel parçacıkların tamamının açığa çıkmasına izin verebilir; bilinen parçacıklardan henüz keşfedilmemiş karanlık madde adaylarına kadar yeni bilgi sağlayabilir. UMass Amherst’ten astrofizikçi Joaquim Iguaz Juan, böyle bir gözlemin fizik bilimini kökten değiştireceğini ve evrenin tarihine dair yeniden yazım gerektireceğini belirtiyor.
GÖZLEM OLANAKLARI VE YAYIN
Araştırmacılar mevcut gama ışını gözlemevlerinin bu patlamaları yakalayabilecek kapasitede olduğunu vurguluyor; gerçekleşmesi durumunda PBH varlığı ve Hawking radyasyonunun doğrudan kanıtı elde edilebilir. Çalışmanın sonuçları Physical Review Letters dergisinde yayımlandı.