Gaia Uydusu Samanyolu’nda Gizemli Kozmik Dalga Tespit Etti

Avrupa Uzay Ajansı’na (ESA) ait Gaia uydusu, Samanyolu galaksisinin dış bölgelerinde kaynağı belirsiz devasa bir kozmik dalga keşfetti. Bilim insanları, bu dalganın geçmişte yaşanmış büyük bir galaktik çarpışmanın izlerini taşıdığına inanıyor.

DÜZENLİ BİR DALGA HAREKETİ SERGİLEMEKTE

İtalya Ulusal Astrofizik Enstitüsü’nden Eloisa Poggio liderliğindeki ekip, galaksinin dış diskinde bulunan yaklaşık 17 bin genç dev yıldız ve 3 bin 400 değişken Cepheid yıldızının hareketlerini analiz etti. Elde edilen veriler, yıldızların yukarı-aşağı yönlü hızlarında düzenli bir dalga hareketi olduğunu ortaya koydu.

Araştırmacılar, bu dalgaları göle atılan bir taşın ardından oluşan halkalara benzetiyor. Dalganın genliği; yani salınım miktarı galaksi merkezinden uzaklaştıkça artış gösteriyor.

KOZMİK DALGANIN OLASI KAYNAĞI: SAGITTARIUS CÜCE GALAKSİSİ

Bilim insanları dalganın kesin kaynağını henüz belirleyemese de en güçlü adaylardan biri, Samanyolu’yla halen etkileşimde olan Sagittarius cüce galaksisi. Bu küçük galaksinin Samanyolu diskinin içinden geçmiş olabileceği ve bu geçişin galaksi boyunca dalgalar oluşturmuş olabileceği düşünülüyor.

Gaia’nın verileri, Samanyolu’nun düz ve sakin bir yapıya sahip olmadığını; aksine eğrilmiş ve dalgalı bir disk yapısına sahip olduğunu bir kez daha doğruladı. Dalganın galaksinin gaz tabakasında başlayıp genç yıldızlara kadar yayıldığı tahmin ediliyor.

2026’DA YENİ VERİLERLE SIR PERDESİ ARALANABİLİR

Bilim insanları, 2026 yılında yayımlanması planlanan Gaia’nın dördüncü veri seti (DR4) ile bu kozmik dalganın kökenini daha net biçimde incelemeyi hedefliyor. Astronomy & Astrophysics dergisinde yayımlanan çalışmada Poggio, “Bu dalganın Sagittarius galaksisiyle mi yoksa daha küçük yapılarla mı bağlantılı olduğunu anlamak için çok daha geniş veriye ihtiyacımız var” ifadelerini kullandı.