AT 2024tvd adı verilen etkinlik, bir galaksinin merkezinin dışında parlak radyo emisyonu üreten ilk gelgitsel bozulma olayı olarak kayda geçti. Olay, kara delik kaynaklı yıldız parçalanmalarında şimdiye dek gözlemlenen en hızlı radyo evrimini sergiliyor.
REKOR HIZDA RADYO
Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley’den Dr. Itai Sfaradi ve Prof. Raffaella Margutti öncülüğündeki uluslararası ekip, AT 2024tvd’nin olağanüstü hızda değişen radyo yayımlarını tespit ettiğini açıkladı. Ekip, daha önce bir kara deliğin bir yıldızı parçalayarak galaksi merkezinden uzak bir bölgede bu kadar hızlı bir radyo evrimi ürettiği bir örnek görmediklerini belirtti.
BEKLENMEDİK KONUM
Olayın kaynaklandığı kara deliğin ev sahibi galaksinin çekirdeğinden yaklaşık 2.600 ışık yılı (0,8 kiloparsek) uzaklıkta bulunması, süper kütleli kara deliklerin sadece galaksi merkezlerinde değil beklenmedik bölgelerde de gizlenebileceğine dair güçlü bir kanıt sunuyor.
DÜNYA ÇAPINDA GÖZLEMLER
Keşif, Çok Büyük Dizi (VLA), ALMA, ATA, SMA ve Birleşik Krallık’taki AMI-LA gibi önde gelen radyo teleskoplarından elde edilen çoklu yüksek kaliteli gözlemler sayesinde gerçekleştirildi; İbrani Üniversitesi’nin yürüttüğü AMI gözlemleri radyo emisyonunun alışılmadık derecede hızlı evrimini ortaya çıkarmada kritik rol oynadı.
ÇİFT PARLAMA BULGUSU
Toplanan veriler, şimdiye dek kaydedilmiş tüm TDE’lerden daha hızlı gelişen iki ayrı radyo parlaması gösterdi; bu, güçlü madde çıkışlarının yıldızın parçalanmasından hemen sonra değil, aylar sonra tetiklendiğine işaret ediyor.
GECİKMELİ FIRLATMALAR MODELİ
Detaylı modelleme, aylar arayla en az iki ayrı fırlatma olayının gerçekleşmiş olabileceğini öne sürüyor; bu sonuçlar TDE’lerin tek atımlık bir enerji boşalımıyla sınırlı olmayabileceğini, çok aşamalı ve zaman içinde değişen bir enerji çıkışı dinamiğine sahip olduğunu düşündürüyor.