Techlosure 
NASA, Southwest Araştırma Enstitüsü’nden Dr. Andrés Muñoz-Jaramillo liderliğinde geliştirdiği temel yapay zeka modeli Surya’yı bilim insanlarının kullanımına sundu. Surya, Güneş Dinamikleri Gözlemevi’nden (SDO) sağlanan yüksek çözünürlüklü görüntülerle eğitildi. Model, koronal kütle atımları ve diğer uzay hava olaylarını öngörmede “güneş fiziği için görsel bir GPT” vaadi taşıyor.
BÜYÜK VERİYİ ANLAMLANDIRMAK
SDO, son 15 yılda Güneş’in farklı dalga boylarındaki hareketlerini kaydederek devasa bir veri yığını oluşturdu. NASA, bu verileri zamansal ve mekansal olarak hizalayarak cihaz bozulmalarını düzeltti ve tam çözünürlüklü eğitim seti oluşturdu. Surya, yalnızca görüntüleri değil manyetogramlar ile ışıma ölçümlerini de kapsayacak şekilde genişletiliyor. Böylece Güneş-heliosfer sisteminin tüm dinamiklerini tek bir yapay zeka modelinde birleştirme hedefleniyor.
UZAY HAVA TAHMİNLERİNDE YENİ UFUKLAR
NASA Genel Merkezi Baş Bilim Veri Sorumlusu Kevin Murphy, Surya’nın derin bilimsel uzmanlığı en yeni yapay zeka teknikleriyle birleştirerek uzay hava tahminlerini benzeri görülmemiş bir hız ve doğrulukla yapabileceğini belirtiyor. Uzay hava olayları enerji şebekeleri, iletişim ağları, havacılık ve tarım üzerinde büyük risk oluşturuyor. Surya, bu kritik sektörler için erken uyarı mekanizmalarını güçlendirerek güvenliği artıracak.
KÜRESEL İŞ BİRLİĞİ VE GELECEK VİZYONU
Surya projesi, NASA’nın Marshall Uzay Uçuş Merkezi’ndeki IMPACT AI birimi ve IBM ile ortak yürütülüyor. Projede yer alan kurumlar arasında şunlar var:
- Southwest Araştırma Enstitüsü (SwRI)
- Princeton Üniversitesi
- Colorado Boulder Üniversitesi
- Georgia Eyalet Üniversitesi
- NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi
- Jet İtiş Laboratuvarı (JPL)
- SETI Enstitüsü
Dr. Muñoz-Jaramillo, modelin temel amacını “boşlukları doldurmaktan öte geleceği tahmin etmek” olarak özetliyor. Surya, Güneş’in görsel dilini çevirerek farklı görünümler altında aynı fiziği konuşmamıza olanak tanıyor.
Surya’nın bir sonraki adımı, Güneş’in diğer dalga boylarındaki verileri ve heliosfer içi ölçümleri de entegre ederek kapsamlı bir yapay zeka ekosistemi oluşturmak olacak. Bu vizyon, uzay hava bilimlerinde dönüm noktası niteliğinde yeni keşiflere kapı aralayacak.
Daha fazla içerik ve güncel gelişmeler için sitemizi takip etmeye devam edin.
About the Author
