Techlosure 
Astronomlar, B1938+666 adlı Einstein halkasında, yaklaşık 10 milyar ışık yılı uzaklıkta gizlenmiş olağanüstü küçük bir karanlık nesne keşfetti; bulgu karanlık maddenin doğasına dair yeni ipuçları sunuyor.
IŞIĞI HEM BÜKÜYOR HEM BÜYÜTÜYOR
B1938+666, arka plandaki bir galaksiden gelen ışığın, ön plandaki bir galaksi tarafından kütleçekimsel olarak bükülmesiyle oluşan klasik bir Einstein halkası; bu tür mercekler ışığı hem büker hem büyütür ve tam hizalanma halkaya dönüşürken hafif kaymalar çarpık şekiller yaratabiliyor.
Araştırmacılar, radyo dalgalarındaki ince bir salınım fark etti; yapılan analiz bu salınımın, halkaya giren araya küçük bir kütlenin kütleçekimsel etkisinden kaynaklandığını gösterdi. Groningen ve Pretoria üniversitelerinden John McKean, yüksek çözünürlüklü görüntüde yayda daralma gözlemlediklerini, bunun araya giren küçük bir kütle topağıyla açıklanabileceğini belirtti.
Tahmini kütle Güneş’in yaklaşık bir milyon katına denk geliyor; bu, kütleçekimsel mercekleme ile şimdiye kadar tespit edilen en küçük nesneye işaret ediyor ve önceki rekordan yaklaşık 100 kat daha küçük bir değer anlamına geliyor.
YENİ HESAPLAMA YÖNTEMLERİ GELİŞTİRİLDİ
Keşif, Green Bank, Very Long Baseline Array ve Avrupa VLBI Ağı verilerinin birleştirilmesiyle, Dünya boyutunda bir gözlem etkisi yaratılarak gerçekleştirildi; veri hacmi öyle büyüktü ki ekip yeni hesaplama yöntemleri geliştirmek zorunda kaldı.
Araştırmacılar nesnenin kesinlikle karanlık madde topağı olduğunu söylemiyor ancak en olası açıklamanın bu olduğu görüşünde; kütleçekimsel mercekleme karanlık maddeyi doğrudan görüntüleyemediğimiz durumlarda dolaylı olarak saptamanın en etkili yollarından biri olarak öne çıkıyor.
Bu tür düşük kütleli karanlık madde kümelerinin evrende sanılandan daha yaygın olabileceği öne sürülüyor; bugüne dek benzer büyüklükte sadece üç örnek tespit edilmişti ve yeni yöntemlerle mevcut Einstein halkalarında daha fazla keşif bekleniyor; James Webb Uzay Teleskobu bu arayışta önemli bir rol oynayacak.
About the Author
